Ana səhifə

Tarixdə "fil hadisəsi" deyə məşhur olmuş hadisə necə reallaşmışdır?


YazdırSend to friend
Sual Detayı: 
Tarixdə "fil hadisəsi" deyə məşhur olmuş hadisə necə reallaşmışdır?
Cavab: 

FİL Hadisəsi
Hidayət Günəşi Hz. Məhəmməd (s.ə.s.) doğulmasına az bir zaman qalmışdı. Kəbəni hər tərəfdən insanlar axın axın gəlib həcc mövsümündə ziyarət edirdilər. Kəbənin bu qədər çox ziyarətçi toplamasını bəzi kəslər həzm edə bilmir və narahat olurdular. Bunlardan biri də, Həbəş Məliyinin Yəmən valisi Ebrehe Eşrem idi.
Ebrehe, Kəbəyə olan insan axınını önləmək üçün, Bizans İmperatorunun da köməyiylə əvvəl Sana şəhərində Kulleys adında bir kilsə etdirdi. İçini böyük xərclər nəticəsində qızıl və gümüşlə bəzədi. Xaricini müxtəlif yerlərdən gətirtdiyi son dərəcə qiymətli daşlarla təchiz etdi. Belə ki, o anda etdirdiyi kilsənin bir bənzəri başqa bir yerdə yox idi.
Bu bəzək və tezyinat ilə, Ebrehe, guya xalqı bura cəlbedəcəkdi. Bu səbəbdən Kəbəyə qarşı göstərilən böyük hörməti öz ağlınca qırmış olacaqdı. Ebrehe, kilsənin inşası bitdikdən sonra, Həbəş hökmdarına təqdirini qazanmaq niyyətiylə də bu məktubu yazdı:
"Hökmdarım, sənin üçün elə bir məbəd tikdirdim ki, indiyə qədər nə bir Ərəb, nə də bir Acem onun kimisini tikdirməmişdir. Ərəblərin həccini bura çevirmədikcə də əsla dayanmayacağam. 1
Lakin Ebrehenin bütün bu xərc və səyləri boşa çıxdı. Tikdirdiyi kilsənin müstəsna tezyinatını və möhtəşəm quruluşunu görmək üçün bir çox kimsə ətrafdan gəldi. Amma yalnız bəzəyini, yaraşıqını görmək üçün. Kəbəyə olan axını, yenə köhnəsi kimi, azalmaq belə dayansın, artaraq davam edirdi.

Kulleysin Çirklədilməsi və Ebrehenin Qərarı
Ebrehenin, Kəbəyə olan təvəccöhü qırmaq niyyətiylə möhtəşəm bir kilsə tikdirdiyi Ərəblər tərəfindən də eşidilmişdi. Bu vaxt Kinanə qəbiləsindən Nevfel adında biri, bu kilsəni çirklətməyi ağılına qoydu. Bir gecə yarısı gedərək Kulleysin içini, xaricini pisliyiylə çirklətdi. Sonra da qaçıb məmləkətinə döndü. Bu hadisə, insanların Kəbəyə təvəccöhünün davam etməsindən çox hirslənmiş olan Ebreheni tamamilə hövsələdən çıxardı. Hadisəni Ərəblərdən birinin etdiyini də öyrənincə,
"Ərəblər bunu Kəbələrindən üz çevirtdiyim üçün edirlər. Mən də onların Kəbəsində daş üstündə daş buraxmayacağam" deyə and içdi. 2
Sonra da Kəbəni yıxmaq məqsədiylə Məkkə üzərinə getməyə hazırlandı. Həbəş Necaşisinden "Mahmud" adındakı məşhur fili istədi. Necaşi, o sırada dünyada böyüklük və qüvvət tərəfindən bənzərsiz olan "Mahmud" adlı fili, Ebreheyə göndərərək arzusunu yerinə yetirdi. 3
Ebrehe ordusunu hazırladı. Məkkəyə doğru yola çıxdı. Mahmud adlı fil ilə ordunun qarşısında Məkkəyə doğru irəliləyirdi.
Ebrehe, ordusuyla, Məkkəyə yaxın Muğammis deyilən mövqeyə gəlincə, bir süvari birliyini qabaqcıl olaraq göndərdi. Süvari birliyi Məkkə ətrafına qədər soxularaq, Rəsulu Əkrəm Əfəndimizin babası Abdülmuttalibin iki yüz dəvəsi də daxil, Qureyş və Tihamelilerin sürülərini gasbetti. 4 Bu sırada, Abdülmuttalib, Qureyş qəbiləsinin rəisi idi.

Ebrehe və Abdülmuttalib
Ebrehe, bir elçi ilə Qureyşlilərə bu xəbəri göndərdi:
"Mən sizinlə döyüşmək üçün deyil, bu məbədi yıxmaq üçün gəldim. Əgər mənə etiraz etməsəniz, qanınızı axıtmaqdan imtina edərəm. Əgər, Qureyş qəbiləsinin rəisi mənimlə hərb etmək istəmirsə, yanıma qədər gəlsin." 5
Qureyş Rəisi Abdülmuttalibin elçiyə cavabı bu oldu:
"Allah adına and içərik ki, biz özü ilə hərb etmək istəmirik. Onsuz da buna gücümüz də çatmaz. Tək, bu məbəd Allahın evidir. Onu yıxılmaqdan ancaq Allah qoruya bilər. O öz müqəddəs beytini mühafizə etməzsə, bizdə Ebreheni bu hərəkətindən vəz keçirəcək güc və qüvvət yoxdur." 6
Qarşılıqlı bu danışmadan sonra Abdülmuttalib, elçi ilə birlikdə Ebrehenin yanına gəldi. Abdülmuttalib heybətli bir görünüşə sahib idi. Onu bu halıyla görən Ebrehe, içindən özünə qarşı qeyri-ixtiyari bir hörmət hissi duydu. Ona, şərəfli bir qonaq rəftarında olduqdan sonra, arzusunun nə olduğunu soruşdu.
Abdülmuttalib istəyini ifadə etdi:
"Əsgərlərin, iki yüz dəvəmi alıblar. Arzum, dəvələrimin qaytarmasıdır."
Ebrehe, bundan çox xoşlanmadı və lağ  bir rəftarla,
"Səni görüncə böyük bir adam zənn etmişdim. Danışmağa başlayınca çox da elə olmadığını anladım. Mən sənin və atalarının məbədi olan Kəbəni yıxmağa gəlmişəm, sən ondan danışmırsan da, aldığım iki yüz dəvədən bəhs edirsən" deyə danışdı.
Abdülmuttalib, Ebrehenin lağ rəftarına fikir vermədən,
"Mən dəvələrimin sahibiyəm. Kəbənin də bir sahibi və qoruyucusu vardır. Əlbəttə onu qoruyacaq" deyə cavab verdi.
Bu sözlər Ebreheni hiddətə gətirdi və belə danışdı:
"Onu mənə qarşı kimsə qoruya bilməz!"
Abdülmuttalib yenə sözün altında qalmadı və,
"Ora məni maraqlandırmaz.  sən və  O!" 7 dedi.
Qarşılıqlı bu danışmalardan sonra, Ebrehe, Abdülmuttalibin aldıqları dəvələrini geri verdi. Abdülmuttalib ordugahı tərk edərək Məkkəyə gəldi və olub bitənləri Qureyşlilərə izah etdi. Ayrıca iki yüz dəvəni də Allah üçün qurban etmək üzrə işarələyərək sərbəst buraxdı.

Məkkə Boşaldılır
Abdülmuttalib, ayrıca Ebrehe ordusunun şərindən və zülmündən qorunmaq üçün Məkkəni boşaltmalarını xalqa  tövsiyə etdi. Özü də bir neçə adamla birlikdə Kəbənin yanına gəldi və qapının halqasına yapışaraq,
"Allahım! Bir qul da evini, eşiyini qoruyar. Sən də öz evini qoru. Ta ki, sabah onların salipleri və qüvvətləri sənin qüvvətinə qələbə çalmasın " 8 deyə dua etdi.
Məkkə boşaldıldı. Xalq, dağ başlarına və gizli yerlərə sığınaraq, Ebrehe ordusunun edəcəklərini gözləməyə qoyuldu. Məkkə qəmli, Kəbə qəmli, Qureyş qəmli idi.

Ordu Hərəkətə Hazır, Lakin...
Sabahısı günün səhəri idi. Məkkə üzərinə gedib, Kəbəni yerlə bir etmək üçün Ebrehe ordusunda hazırlıq tamam idi. Ordu bir tək işarə gözləməkdə idi. Tarix, Miladi 571, 17 Məhərrəm Bazar günü. ..Ordu hərəkət edəcəyi sırada, Ebreheyə bələdçilik vəzifəsini üzərinə götürmüş olan Nüfeyl bin Həbib adındakı adam, böyük fil Mahmudun qulağına əyilərək bunları pıçıldadı:
"Çök Mahmud! Sağ-salamat gəldiyin yerə dön. Sən, Allahın müqəddəs saydığı diyardasan!" 9
Bu sözləri söylədikdən sonra da qaçaraq bir dağa sığındı. Nüfeylin bu sözləri üzərinə, o heybətli fil birdən birə çökdü. Qaldırmaq üçün hər tədbir gördülər, lakin heç cür müvəffəq ola bilmədilər. İstiqamətini Yəmənə doğru çevirdiklərində qaçır, Şama doğru çevirdiklərində yenə qaçır, şərq tərəfinə yönəltdiklərində eyni şəkildə dayanmadan qaçırdı. Ancaq, üzünü Məkkəyə doğru çevirdiklərində, sanki qıçlarındakı qüvvət birdən birə çəkilir və Mahmud çökürdü. 10
Bu həyəcanlı anda, kimsənin fili Mahmudun bu hərəkətinə ağıl çatdıra bilməyib düşündüyü sırada, Cənabı Haqq, cəlal ilə təcəlli etdi və Quranda "Əbabil" deyə adlandırılan quşları dəniz tərəfindən Ebrehe ordusunun üzərinə yolladı. Qaranquşlara bənzəyən bu quşların hər biri, biri ağızında, ikisi də ayaqlarında olmaq üzrə noxud və ya mərcimək dənəsi böyüklüyündə üç daş daşıyırdı. Bu daşların dəydiyi hər əsgər, anında yerdə vurnuxub, ölürdü. 11
Daş yağışı ilə qarşı-qarşıya qalan əsgərlər çaşıb qaldılar. Bir anda qərargah, yıxılan, yerə sərilən insan və heyvanlarla doldu. Özlərinə daş dəyməyənlər isə, qaçmağa başladılar. Ebrehe də o anda canlarını çətin qurtaranlar arasında idi. Lakin, aldığı bir daş yarası ilə sonradan o da arzusuna müvəffəq ola bilmədən ölüb getdi. 12
Bu vaxt, Kəbə üzərinə getməmənin bir mükafatı olaraq Mahmud adındakı fil də sağ xilas oldu.
Cənabı Haqq, Ebrehe ordusuna Əbabil quşlarını müsəllət etdikdən sonra, Ayrıca arxasından sel halında yağış yağdırdı. Yağış seli, Ebrehe ordusunun ölülərini də silib süpürərək dənizə tökdü. 13
Uca Rəbbimiz, Qurani Kərimində bu hadisəni bizə belə xəbər verər:
"Rəbbinin fil sahiblərinə nə etdiyini görmədinmi? Onların tələlərini boşa çıxarmadımı? Üzərlərinə bölük bölük quşlar göndərdi. Onlara atəşdə bişirilmiş daşlar atdılar. Rəbbin onları məğlub olmuş əkin zibillərinə çevirdi." 14
Bu hadisə, Rəsulu Əkrəm Əfəndimizin peyğəmbərliyinin bir dəlili idi. 15 Çünki dünyaya gözlərini açmağa çox az bir zaman qala meydana gəlmiş və doğum yeri, sevimli vətəni və qibləsi olan Məkkə və Kəbə-i Muazzama möcüzə və qeybi bir surətdə Ebrehe ordusunun təxribindən xilas olmuşdur.
Bəli, Cənabı Haqqın rəhmət və hikməti, əlbəttə Həbibinin üzü hörmətinə bu böyük məbədi Ebrehe ordusuna tapdalatmağa icazə verməzdi və vermədi də.

1. Sire, 1/45; Tabakat, 1/91; Taberi, 2/109
2. Sire, 1/47; Tabakat, 1/91; Taberi, 2/110
3. Tabakat, 1/91
4. Sire, 1/50, Tabakat 1/91; Taberi, 2/111
5. Sire, 1/50
6. A. g. e.
7. Sire, 1/51; Tabakat, 1/92
8. Sire, 1/53; Tabakat, 1/92
9. Sire, 1/54
10. Sire, 1/54; Taberi, 2/113
11. Sire, 1/54-55; Tabakat, 1/92
12. Sire, 1/56
13. Tabakat, 1/92
14. Fil Surəsi
15. Rəsulu Əkrəm Əfəndimizə risalət vəzifəsi verilmədən əvvəl peyğəmbərliyi ilə əlaqəli olaraq meydana gələn hadisələrə "irhasat" deyilir. Bu hadisələr, Əfəndimizin peyğəmbərliyinə dəlil təşkil edərlər. Alimlər, Fil Hadisəsini də irhasattan qəbul etmişlər.
Salih Suruç
 



01-05-2010 12:45:52

Düğüme özel


Bu səhifəyə daxil olmaq üçün səlahiyyətli deyil.

Üzv olmaq istəyirsinizsə Bura basın.

Əgər üzv deyilsinizsə Bura basın.

Şərhsiz